De yama's en niyama's zijn de essentieële fundering voor alle spirituele voortgang. Zij zijn een belangrijk onderdeel binnen de opleiding tot Transpersoonlijke coach en counselor.

Ze zijn neergeschreven in allerlei geschriften, zoals de Shandilya en de Varahu Upanishads, Hatha Yoga Prapadika door Gorakshanatha, de Tirumantiram van Tirumular en de Yoga Sutra's van Patanjali. Alle beschrijven ze de lijst van tien yama's en tien niyamas, de onthoudingen en de voorschriften, met uitzondering van Patanjali, die er slechts acht van beiden voorschrijft. De Yyama's zijn de etnische onthoudingen, de Niyama's zijn de rituele, religieuze oefeningen.
Hier volgen de tien traditionele yama's en niyama's.

Yama's: Hoe gaan we met anderen om?

Ahimsa: geen geweld: anderen niet kwetsen door gedachte, woord of daad. Dit is gebaseerd op de erkenning van de eenheid van leven van alle wezens, jaloezie vernietigt ons hart chakra. Het meeste geweld zit in ons hoofd.
Satya: welwillende waarheid: onthouden van liegen of onwaarheid. In ruimere zin is het het vermijden van alle overdrijvingen, alle dubbelzinnigheid valse voorstellingen van zaken. Eis nooit van uzelf dingen die u niet aankan, want dan gedraagt u zich als een tegenvoorbeeld van dat wat u wilt bereiken.
Asteya: niet stelen: niet nemen wat niet gegeven is. Dat wat niet echt bij u hoort mag u niet nemen, het uzelf toe-eigenen. Het betekent dat u zodanig optreedt, dat u anderen niet te kort doet. Anderen hun mogelijkheden ontnemen is een vorm van geweld gebruiken in zijn effect.
Brahmacarya: oorspronkelijk is Brahmacarya gericht op dat alles één is. Geen seksueel wangedrag, het beheersen van de seksuele begeerte. In een diepere versie is het beheersen van begeerte het volledig opgeven van de hartstocht, van de zintuiglijke genietingen. Kama, die begeerte, brengt de samskara's voort waardoor de éénwording met God, of de ervaring van Nirvana (Sunyata), niet mogelijk is. Het gaat dus eigenlijk over de onthechting in het algemeen en daarmee over de overwinning van de vijf vergiften.
Aparigraha: geen gulzigheid (ook wel mitahara genoemd) of hebzucht. Het gaat er dus om in te zien wat u werkelijk nodig heeft om uw lichaam in stand te houden. Alle overbodige zaken uit uw leven bannen leidt tot het tevreden zijn met dat wat karmisch gezien bij u hoort. Het gaat echter vooral om de houding zelf die u heeft ten opzichte van het teveel. Dat betekent dat u uzelf met niet meer luxe omringt, dan dat nodig is. Het betekent niet, leven in armoede.
Deze vijf worden tesamen de Grote Gelofte genoemd door Patanjali.
Kshama: geduld, het overwinnen van intolerantie. Zowel met omstandigheden als met mensen.
Dhriti: standvastigheid, het overkomen van niet-volhoudendheid, angst, twijfel en veranderlijkheid.
Daya: compassie, het overwinnen van ongevoeligheid, wreedheid naar andere wezens. Het ontwikkelen van mededogen en  liefdevolle vriendelijkheid.
Arjava: eerlijkheid, rechtdoorzee houding, het afkerig zijn van bedrog en verkeerd handelen.

Niyama's: Hoe gaan we met onszelf om?

Shaoca: zuiverheid, het onzuivere in uw lichaam, geest en spraak vermijden. Het behandeld het reinigen van onze aard, van ons uiterlijk en innerlijk. Door de vol te houden oefening, dag en nacht, zijn ze opgenomen in deze niyama's. Het is enerzijds het zuivere ontwikkelen en anderzijds het onthouden van allerlei onzuivere zaken. Genezing is een zuiveringsproces!
Santosa: gelijkmoedigheid, tevredenheid, door tevreden te zijn zal uw geest niet snel door omstandigheden uit zijn rust worden gehaald en lukt het beter om éénpuntigheid van de aandacht te ontwikkelen. Tevredenheid leidt tot een evenwichtige geest die gelijkmoedig is.
Tapah: Een voor allen en allen voor één.
Reiniging, zelf-loutering, zelf discipline, strenge onthouding. Het gaat hierbij om oefeningen van vasten, geboden van allerlei aard naleven, bv pranayama enz. Het doel is de identificatie van het bewustzijn met het lichaam te doorbreken. Dan pas kan de aspirant-yogi zich zijn voertuigen inzetten voor het bereiken van de bevrijding of verlichting.
Svadhyaya: bestudering van de heilige geschriften. Door intellectueel de kennis te krijgen over de Yoga kan dit begrip helpen op weg naar de bevrijding. De tweede stap is het diepere begrip over die kennis ontwikkelen, door er dieper over na te denken en zo de intuïtie toe te laten in het denken. Door een éénwording met een bepaald iets na te streven als gevolg van ontwikkelend begrip, zal de aspirant yogi mantra's, meditatie, tapas en dergelijke nodig gaan hebben om als het ware "bezield" te handelen/zijn. Dat is de betekenis van sva in svadhyaya.
Isvara-pranidhana: overgave aan God, leidende tot Samadhi. Het betekent het stapsgewijze maar uiteindelijke volledige laten gaan van het "ik" in het godsbewustzijn. Het bijbelse "niet mijn maar uw wil geschiedde" is een christelijke vorm hiervan. Het gaat erom karmavrij te handelen, de niet-egocentrische wilskracht te ontwikkelen. Het ik-bewustzijn te laten opgaan in het kosmische bewustzijn. Door Gods liefde toe te laten in het hart zal de zelfzuchtigheid oplossen in de éénwording met Gods liefde, zoals in bhakti-yoga.